شناسایی حوزه های دانشی دفاع مقدس و تعیین سهم آنها در حفظ و نشر ارزش ها در گام دوم انقلاب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و علوم نظامی، دانشگاه افسری امام علی(ع)، تهران، ایران.

2 پژوهشگر و مدرس دانشکده شهید مطهری بسیج، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع)، تهران، ایران.

چکیده

تبیین و ترسیم حوزه­های مختلف دفاع مقدس در پرتو فنونِ مدیریت دانش، در گام دوم انقلاب اسلامی ضروری است. بنابراین، هدف این تحقیق شناسایی مهم‌ترین حوزه­های دفاع مقدس و تعیین وضعیت آنها از  نظر مدیریت دانش از یک‌سو، و بررسی نقش آنها در حفظ و نشر ارزش­های دفاع مقدس از سوی دیگر  است. روش تحقیق، ترکیبی (کیفی و کمی) است. در مرحله کیفی، با شش نخبه در سال 1398 مصاحبه به عمل آمد و از آنها خواسته شد که مهم‌ترین حوزه­های دانشیِ دفاع مقدس را ــ که در گام دوم انقلاب اسلامی می­توانند در حفظ و نشر ارزش­های دفاع مقدس مؤثر باشندـ معرفی کنند. در مرحله کمّی، از خبرگان درخواست شد که وضعیت عملکردیِ حوزه­ها را بر اساس سه معیار  «نشر و حفظ ارزش‌های دفاع مقدس و نیز کسب تجربه از آن» در یک طیف ده درجه­ای تبیین کنند. همچنین از ایشان خواستند که در  بعد معیارهای دانشی، وضعیت حوزه­ها را از  نظر سه معیار سطح مهارت، سطح نفوذ دانش در بین کارکنان و سطح مستندسازی دانش، در یک طیف ده درجه­ای مشخص کنند. از  نظر این خبرگان، تعداد 10 حوزه دانشیِ دفاع مقدس در گام دوم انقلاب اسلامی نقش­آفرین خواهند بود. در بخش کمّی مشخص شد که سطح عملکردیِ حوزه­های ده­گانه دفاع مقدس، متوسط و سطح معیارهای دانشیِ این حوزه­ها پایین­تر از حد متوسط است. همچنین شکافی دانشی در حوزه راهیان نور، سازمان­های متولّی دفاع مقدس، تاریخ شفاهی و مراجع حقوقی وجود دارد. بالاخره در بعد معیارهای دانشی، سطح مهارت و نفوذ دانش، متوسط و سطح مستندسازیِ دانش، پایین­تر از متوسط است. نتایج نشان می­دهد که نهادهای دفاع مقدس برای رسیدن به نقطه‌ای مطلوب در حفظ و نشر ارزش­های آن دوران، باید از فنون مدیریت دانش استفاده کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying the Knowledge Fields of the Holy Defense and Determining Their Contribution in the Preservation and Dissemination of Values in the Second Step of the Islamic Revolution

نویسندگان [English]

  • Dr.Asghar Mohammadi Fateh 1
  • Dr.Reza Shahhoseini 2
1 Assistant Professor, Department of Management, Faculty of Management and Military Sciences, Imam Ali Military University, Tehran, Iran
2 Researcher and lecturer of Shahid Motahari Basij College, Imam Hossein University of Officers and Guards Training, Tehran, Iran,
چکیده [English]

Explaining and delineate the various areas of sacred defense with the importance of knowledge management techniques is necessary in the second step of the Islamic Revolution. Therefore, the purpose of this study is to identify the most important areas of sacred defense and determine their status in terms of knowledge management on the one hand, and to examine their role in maintaining and disseminating the values of sacred defense on the other hand. The research method is combination (both of qualitative and quantitative methods have been used). In the qualitative stage, six elites were interviewed in 1398 and asked to introduce the most important areas of knowledge of the Holy Defense - which in the second step of the Islamic Revolution can be effective in preserving and disseminating the values of the Holy Defense. In the Quantitative stage, elites were asked to explain the performance status of the domains on a three-point scale based on the three criteria of "disseminating and preserving the values of sacred defense and gaining experience from it". They were also asked to determine the status of the domains in terms of three criteria: knowledge level, level of knowledge penetration among employees and level of knowledge documentation, in a range of ten degrees. According to elite's point of view, 10 fields of knowledge of the Holy Defense will play a role in the second step of the Islamic Revolution. In the quantitative part, it was found that the level of performance of the ten areas of sacred defense is average and the level of knowledge criteria of these areas is below average. There is also a knowledge gap in the field of the Rahian e Nour tours, the organizations in charge of sacred defense, oral history, and legal authorities. Finally, in terms of knowledge criteria, the level of knowledge skills and influence is average and the level of knowledge documentation is below average. The results show that sacred defense institutions must use knowledge management techniques to achieve the desired point in preserving and disseminating the values of that time.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Holy Defense
  • Knowledge Management
  • Values
  • Knowledge Areas and the Second Step of the Islamic Revolution
  1. اخوان، پیمان و دهقانی، مریم (1394). مدیریت دانش: اکتساب دانش ضمنی خبرگان. تهران: انتشارات دانشگاه صنعتی مالک اشتر.
  2. بنی‌اسد، رضا و جعفرزاده، مجتبی (1399). طراحی الگوی روش‌شناختی مستندسازی دانش و تجربه‌های مدیریت و فرماندهی شهیدان دفاع مقدس. دوفصلنامه علمی پژوهشی دین و سیاست فرهنگی، شماره 14، بهار و تابستان 1399.
  3. پورسلطانی، حسین؛ مانیان، امیر و موسی‌خانی، محمد (1391). طراحی و توسعه شبکه اجتماعی رزمندگان به عنوان یک سامانه مدیریت دانش. فصلنامه راهبرد دفاعی، سال 10، شماره 40، زمستان 1391.
  4. سنجقی، محمدابراهیم و وحیدی، احمد (1397). ابعاد الگوی مدیریت راهبردی دانش در وزارت دفاع جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک. سال 16، شماره 71، صص 25-46.
  5. رشید، غلامعلی و پاشایی هولاسو، امین (1391). ارائه مدل مدیریت دانش جهت ترویج فرهنگ دفاع مقدس. دوفصلنامه پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی. سال 2، شماره 6،
    ص 205-235.
  6. رشید، غلامعلی و پاشایی هولاسو، امین (1398). بررسی نقش و الگوی تأثیرگذار مدیریت دانش بر انتقال فرهنگ دفاع مقدس. فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک. سال 17، شماره 75، بهار 1398، صص 57-82.
  7. سوداگر، احمد (1390). تصور دانشگاه از دفاع مقدس. مجله معارف، شهریور 1390، شماره 87.
  8. سهیلی، حمیدرضا (1398). پژوهشنامه مدیریت دانش. معاونت پژوهش دانشگاه امام علی(ع).
  9. شفیعی، مرتضی؛ نوکاریزی، محسن و جعفرزاده کرمانی، زهرا (1395). مستندسازی دانش سازمانی: تحلیل مبانی نظری و عملی. پژوهشنامه کتابداری و اطلاع­رسانی. سال 6، شماره 2 صص 5-23.
  10. حسنوی، رضا و جنیدی جعفری، یاسر (1386). فصلنامه راهبرد دفاعی. سال 5، شماره 16، اهمیت و کارکردهای مدیریت دانش در حوزه دفاعی.
  11. حسینی­سرخوش، سید مهدی و امین­پور، علیرضا (1393). متدولوژی اولویت­بندی راهبردهای دانش. مجموعه مقالات هفتمین کنفرانس ملی مدیریت دانش، تهران: دانشگاه شهید بهشتی.
  12. جاسبی، عبدالله (1393). ضرورت مدیریت دانش دفاع مقدس/ حرکت به سمت وجه تجویزی جنگ. سخنرانی در همایش دفاع مقدس و دانشگاه. دانشگاه آزاد اسلامی یادگار امام شهر ری.
  13. جعفرزاده، مجتبی (1399). ارائه چارچوب دانش و تجربه‌نگاری شهدای دفاع مقدس. ششمین همایش ملی پژوهش‌های نوین در حوزه علوم انسانی، اقتصاد و حسابداری ایران، تهران: com/doc/1117580.
  14. جلوداری ممقانی، بهرام (1393). مدیریت دانش: فرآیندها، ابزارها و استقرار، تهران: انتشارات مرکز تحقیقات صنعتی ایران.
  15. جهانفر، رضا؛ مقدس، مسعود؛ خلعتبری، علیرضا؛ طالب‌پور، اکبر و کرمی، فهیمه (1397). مدیریت دانش و بهره‌گیری از تجربیات دفاع مقدس و تأثیرگذاری آن بر عملکرد سازمان (با تأکید بر تجربیات شهید ستاری در نهاجا)، فصلنامه آموزش علوم دریایی، شماره 14، پاییز 1397.
  16. عبدالله­پورنژدی، شهریار (1386). ارایه چهارچوب مفهومی برای مدیریت استراتژیک دانش. مجموعه مقالات اولین کنفرانس ملی مدیریت دانش، تهران: مرکز همایش­های رازی
  17. فتح­الهی­پور، حمید (1397). چگونه سازمان­ها دانش را مدیریت کنند. تهران: نشر آینده پژوه.
  18. قاضی، مرتضی (1398). مستندنگاری دفاع مقدس الگویی برای عملی کردن بیانیه گام دوم. isna.ir.
  19. لطفی مرزناکی، رحمان (1396). دفاع دانش­بنیان در اندیشه امام خامنه‌ای. مجموعه مقالات سومین همایش تبیین اندیشه دفاعی امام خامنه­ای، تهران: دانشگاه صنعتی مالک اشتر.
  20. Cui, X. (2017). In-and extra-role knowledge sharing among information technology professionals: The five-factor model perspective. International Journal of Information Management, 37(5), 380-389.
  21. Dan, H. (2010). Knowledge work 2020: thinking ahead about knowledge workjournal of on the horizon, 18 NO. 3 2010, 193.
  22. Dayan, R., Heisig, P., and Matos, F. (2017). "Knowledge management as a factor for the formulation and implementation of organization strategy." Journal of Knowledge Management, Vol. 21, No. 2 (2017): 308-329.
  23. Ferreira, J. Mueller,J. and Papa, A. (2020). Strategic knowledge management: theory, practice and future challenges. Journal of Knowledge Management, Vol. 24, No. 2, 121-126.
  24. Holten, A. L., Hancock, G. R., Persson, R., Hansen, A. M., Høgh, A. (2016). Knowledge hoarding: antecedent or consequent of negative acts? The mediating role of trust and justice", Journal of Knowledge Management, Vol. 20, Issue: 2, 215-229.
  25. Koc, T., Kurt, K., Akbiyik, A. (2019). A Brief Summary of Knowledge Management Domain:10-Year History of the Journal of Knowledge Management. Rocedia Computer Science158, 891–898.
  26. Ramachandran, I., Lengnick-Hall, C. A., Badrinarayanan, V. (2019). Enabling and leveraging ambidexterity: influence of strategic orientations and knowledge stock, Journal of Knowledge Management, doi.org/10.1108/JKM-11-2018-0688.
  27. Wellman, J. L. (2009) .Organizational learning: How Companies Manage and Apply Knowledge. New York: Palgrave Macmillan.